{"id":4946,"date":"2026-06-15T11:37:05","date_gmt":"2026-06-15T08:37:05","guid":{"rendered":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/?p=4946"},"modified":"2026-06-15T11:37:05","modified_gmt":"2026-06-15T08:37:05","slug":"abd-iran-anlasmasi-dunyada-yeni-bir-donemin-kapisini-mi-araliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/?p=4946","title":{"rendered":"ABD-\u0130RAN ANLA\u015eMASI D\u00dcNYADA YEN\u0130 B\u0130R D\u00d6NEM\u0130N KAPISINI MI ARALIYOR"},"content":{"rendered":"\n

ABD-\u0130RAN ANLA\u015eMASI D\u00dcNYADA YEN\u0130 B\u0130R D\u00d6NEM\u0130N KAPISINI MI ARALIYOR<\/strong><\/p>\n\n\n\n

D\u00fcnya uzun zamand\u0131r ABD ile \u0130ran aras\u0131nda ya\u015fanan gerilimi yak\u0131ndan takip ediyordu. \u015eubat ay\u0131n\u0131n sonunda ba\u015flayan \u00e7at\u0131\u015fmalar, b\u00f6lgedeki dengeleri sarsarken enerji piyasalar\u0131ndan uluslararas\u0131 ticarete kadar bir\u00e7ok alan\u0131 etkiledi. Yakla\u015f\u0131k iki ay s\u00fcren sava\u015f\u0131n ard\u0131ndan taraflar\u0131n anla\u015fmaya varmas\u0131 ise hem b\u00f6lge \u00fclkelerinde hem de d\u00fcnya genelinde dikkatle kar\u015f\u0131land\u0131. Ancak sava\u015f\u0131n sona ermesi kadar, yap\u0131lan anla\u015fman\u0131n i\u00e7eri\u011fi de b\u00fcy\u00fck merak konusu olmaya devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n

\u015eu an i\u00e7in kamuoyuna yans\u0131yan bilgiler s\u0131n\u0131rl\u0131. Taraflar\u0131n 19 Haziran\u2019da \u0130svi\u00e7re\u2019de d\u00fczenlenecek t\u00f6renle anla\u015fmay\u0131 imzalamas\u0131 bekleniyor. Ancak anla\u015fman\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n hen\u00fcz netle\u015fmemesi, bir\u00e7ok soru i\u015faretini de beraberinde getiriyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6zellikle H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131\u2019n\u0131n gelece\u011fi, \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer program\u0131 ve Orta Do\u011fu\u2019daki yeni siyasi d\u00fczen en \u00e7ok merak edilen ba\u015fl\u0131klar aras\u0131nda bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n

H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131, d\u00fcnya enerji ticaretinin en kritik noktalar\u0131ndan biri olarak kabul ediliyor. K\u00f6rfez \u00fclkelerinden \u00e7\u0131kan petrol ve do\u011fal gaz\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc bu bo\u011faz \u00fczerinden d\u00fcnya pazarlar\u0131na ula\u015f\u0131yor. Sava\u015f s\u00fcrecinde zaman zaman H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131’n\u0131n kapanabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcndeki a\u00e7\u0131klamalar k\u00fcresel piyasalarda b\u00fcy\u00fck endi\u015fe yaratm\u0131\u015ft\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc bo\u011faz\u0131n kapanmas\u0131 durumunda petrol fiyatlar\u0131nda sert y\u00fckseli\u015fler ya\u015fanabilece\u011fi belirtiliyordu.<\/p>\n\n\n\n

Anla\u015fman\u0131n ard\u0131ndan g\u00f6zler \u015fimdi bu kritik ge\u00e7i\u015f noktas\u0131na \u00e7evrilmi\u015f durumda. Uzmanlar, bo\u011faz\u0131n uluslararas\u0131 ticarete a\u00e7\u0131k kalmas\u0131n\u0131n hem enerji piyasalar\u0131n\u0131n istikrar\u0131 hem de d\u00fcnya ekonomisinin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor.<\/p>\n\n\n\n

Bir di\u011fer \u00f6nemli konu ise \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer program\u0131. Uzun y\u0131llard\u0131r ABD ile \u0130ran aras\u0131ndaki anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n merkezinde yer alan bu mesele, yeni anla\u015fman\u0131n da en hassas noktalar\u0131ndan biri olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

ABD, \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer faaliyetlerinin s\u0131k\u0131 denetim alt\u0131nda tutulmas\u0131n\u0131 isterken, \u0130ran ise bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l ama\u00e7larla n\u00fckleer teknoloji geli\u015ftirme hakk\u0131na sahip oldu\u011funu savunuyor. Taraflar\u0131n bu konuda nas\u0131l bir uzla\u015fmaya vard\u0131\u011f\u0131 hen\u00fcz tam olarak a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n

Ancak uzmanlara g\u00f6re anla\u015fman\u0131n kal\u0131c\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in n\u00fckleer program konusunda net ve uygulanabilir kurallar\u0131n belirlenmesi gerekiyor. Aksi halde ilerleyen d\u00f6nemde benzer krizlerin yeniden ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ihtimali bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n

Sava\u015f boyunca sadece ABD ve \u0130ran de\u011fil, t\u00fcm Orta Do\u011fu etkilendi. Bir\u00e7ok \u00fclke g\u00fcvenlik endi\u015feleri nedeniyle ekonomik planlar\u0131n\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irmek zorunda kald\u0131. B\u00f6lgedeki ticaret yollar\u0131nda ya\u015fanan aksakl\u0131klar uluslararas\u0131 \u015firketleri de zor durumda b\u0131rakt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu nedenle yap\u0131lacak anla\u015fman\u0131n sadece iki \u00fclke aras\u0131ndaki ili\u015fkileri de\u011fil, b\u00f6lgesel dengeleri de etkileyece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. \u00d6zellikle K\u00f6rfez \u00fclkeleri, Irak, Suriye ve L\u00fcbnan gibi \u00fclkelerde yeni d\u00f6nemin nas\u0131l \u015fekillenece\u011fi yak\u0131ndan izleniyor.<\/p>\n\n\n\n

Baz\u0131 uzmanlar, anla\u015fman\u0131n b\u00f6lgesel gerilimi azaltabilece\u011fini ve ekonomik i\u015f birliklerinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7abilece\u011fini savunuyor. Di\u011fer uzmanlar ise taraflar aras\u0131ndaki derin g\u00fcvensizlik nedeniyle s\u00fcrecin kolay olmayaca\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor.<\/p>\n\n\n\n

Ekonomik a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise anla\u015fman\u0131n en h\u0131zl\u0131 etkisinin enerji piyasalar\u0131nda g\u00f6r\u00fclmesi bekleniyor. Sava\u015f\u0131n sona ermesiyle birlikte petrol fiyatlar\u0131nda ya\u015fanan dalgalanmalar\u0131n azalabilece\u011fi ifade ediliyor. Bu durum enerji ithalat\u00e7\u0131s\u0131 \u00fclkeler i\u00e7in olumlu bir geli\u015fme olarak de\u011ferlendiriliyor.<\/p>\n\n\n\n

T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan da geli\u015fmeler b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. T\u00fcrkiye, hem enerji ihtiyac\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131 d\u0131\u015far\u0131dan kar\u015f\u0131layan hem de Orta Do\u011fu\u2019daki geli\u015fmelerden do\u011frudan etkilenen bir \u00fclke konumunda bulunuyor. B\u00f6lgede istikrar\u0131n sa\u011flanmas\u0131, ticaret yollar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k kalmas\u0131 ve enerji fiyatlar\u0131n\u0131n dengelenmesi T\u00fcrkiye ekonomisine olumlu katk\u0131lar sa\u011flayabilir.<\/p>\n\n\n\n

Ancak uzmanlar, anla\u015fman\u0131n imzalanmas\u0131n\u0131n tek ba\u015f\u0131na kal\u0131c\u0131 bar\u0131\u015f anlam\u0131na gelmedi\u011fini vurguluyor. As\u0131l \u00f6nemli olan noktan\u0131n anla\u015fman\u0131n uygulanma s\u00fcreci oldu\u011fu belirtiliyor. Taraflar\u0131n verdikleri s\u00f6zleri yerine getirip getirmeyece\u011fi, uluslararas\u0131 denetim mekanizmalar\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fleyece\u011fi ve b\u00f6lgesel akt\u00f6rlerin s\u00fcrece nas\u0131l yakla\u015faca\u011f\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde belirleyici olacak.<\/p>\n\n\n\n

D\u00fcnya \u015fimdi g\u00f6z\u00fcn\u00fc \u0130svi\u00e7re\u2019de yap\u0131lmas\u0131 beklenen imza t\u00f6renine \u00e7evirmi\u015f durumda. E\u011fer taraflar anla\u015fmay\u0131 ba\u015far\u0131yla hayata ge\u00e7irebilirse, uzun y\u0131llard\u0131r s\u00fcren gerginlikte yeni bir sayfa a\u00e7\u0131labilir. Ancak belirsizliklerin devam etti\u011fi ve bir\u00e7ok kritik konunun hen\u00fcz netlik kazanmad\u0131\u011f\u0131 da unutulmamal\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Sonu\u00e7 olarak ABD ile \u0130ran aras\u0131nda var\u0131lan anla\u015fma, sadece iki \u00fclke a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011fil, t\u00fcm d\u00fcnya i\u00e7in \u00f6nemli sonu\u00e7lar do\u011furabilecek bir geli\u015fme olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Enerji g\u00fcvenli\u011finden b\u00f6lgesel istikrara, uluslararas\u0131 ticaretten k\u00fcresel ekonomiye kadar pek \u00e7ok alan bu s\u00fcre\u00e7ten etkilenecek. Bu nedenle \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki g\u00fcnlerde a\u00e7\u0131klanacak ayr\u0131nt\u0131lar, d\u00fcnya kamuoyu taraf\u0131ndan dikkatle takip edilmeye devam edecek.<\/p>\n\n\n\n

ZAFER \u00d6ZC\u0130VAN<\/p>\n\n\n\n

Ekonomist-Yazar<\/p>\n\n\n\n

Zaferozcivan59@gmail.com<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

ABD-\u0130RAN ANLA\u015eMASI D\u00dcNYADA YEN\u0130 B\u0130R D\u00d6NEM\u0130N KAPISINI MI ARALIYOR D\u00fcnya uzun zamand\u0131r ABD ile \u0130ran aras\u0131nda ya\u015fanan gerilimi yak\u0131ndan takip ediyordu. \u015eubat ay\u0131n\u0131n sonunda ba\u015flayan \u00e7at\u0131\u015fmalar, b\u00f6lgedeki dengeleri sarsarken enerji piyasalar\u0131ndan uluslararas\u0131 ticarete kadar bir\u00e7ok alan\u0131 etkiledi. Yakla\u015f\u0131k iki ay s\u00fcren sava\u015f\u0131n ard\u0131ndan taraflar\u0131n anla\u015fmaya varmas\u0131 ise hem b\u00f6lge \u00fclkelerinde hem de d\u00fcnya genelinde dikkatle kar\u015f\u0131land\u0131. Ancak sava\u015f\u0131n sona ermesi kadar, yap\u0131lan anla\u015fman\u0131n i\u00e7eri\u011fi de b\u00fcy\u00fck merak konusu olmaya devam ediyor. \u015eu an i\u00e7in kamuoyuna yans\u0131yan bilgiler s\u0131n\u0131rl\u0131. Taraflar\u0131n 19 Haziran\u2019da \u0130svi\u00e7re\u2019de d\u00fczenlenecek t\u00f6renle anla\u015fmay\u0131 imzalamas\u0131 bekleniyor. Ancak anla\u015fman\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n hen\u00fcz netle\u015fmemesi, bir\u00e7ok soru i\u015faretini de beraberinde getiriyor. \u00d6zellikle H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131\u2019n\u0131n gelece\u011fi, \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer program\u0131 ve Orta Do\u011fu\u2019daki yeni siyasi d\u00fczen en \u00e7ok merak edilen ba\u015fl\u0131klar aras\u0131nda bulunuyor. H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131, d\u00fcnya enerji ticaretinin en kritik noktalar\u0131ndan biri olarak kabul ediliyor. K\u00f6rfez \u00fclkelerinden \u00e7\u0131kan petrol ve do\u011fal gaz\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc bu bo\u011faz \u00fczerinden d\u00fcnya pazarlar\u0131na ula\u015f\u0131yor. Sava\u015f s\u00fcrecinde zaman zaman H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131’n\u0131n kapanabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcndeki a\u00e7\u0131klamalar k\u00fcresel piyasalarda b\u00fcy\u00fck endi\u015fe yaratm\u0131\u015ft\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc bo\u011faz\u0131n kapanmas\u0131 durumunda petrol fiyatlar\u0131nda sert y\u00fckseli\u015fler ya\u015fanabilece\u011fi belirtiliyordu. Anla\u015fman\u0131n ard\u0131ndan g\u00f6zler \u015fimdi bu kritik ge\u00e7i\u015f noktas\u0131na \u00e7evrilmi\u015f durumda. Uzmanlar, bo\u011faz\u0131n uluslararas\u0131 ticarete a\u00e7\u0131k kalmas\u0131n\u0131n hem enerji piyasalar\u0131n\u0131n istikrar\u0131 hem de d\u00fcnya ekonomisinin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ediyor. Bir di\u011fer \u00f6nemli konu ise \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer program\u0131. Uzun y\u0131llard\u0131r ABD ile \u0130ran aras\u0131ndaki anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n merkezinde yer alan bu mesele, yeni anla\u015fman\u0131n da en hassas noktalar\u0131ndan biri olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. ABD, \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer faaliyetlerinin s\u0131k\u0131 denetim alt\u0131nda tutulmas\u0131n\u0131 isterken, \u0130ran ise bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l ama\u00e7larla n\u00fckleer teknoloji geli\u015ftirme hakk\u0131na sahip oldu\u011funu savunuyor. Taraflar\u0131n bu konuda nas\u0131l bir uzla\u015fmaya vard\u0131\u011f\u0131 hen\u00fcz tam olarak a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015f de\u011fil. Ancak uzmanlara g\u00f6re anla\u015fman\u0131n kal\u0131c\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in n\u00fckleer program konusunda net ve uygulanabilir kurallar\u0131n belirlenmesi gerekiyor. Aksi halde ilerleyen d\u00f6nemde benzer krizlerin yeniden ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ihtimali bulunuyor. Sava\u015f boyunca sadece ABD ve \u0130ran de\u011fil, t\u00fcm Orta Do\u011fu etkilendi. Bir\u00e7ok \u00fclke g\u00fcvenlik endi\u015feleri nedeniyle ekonomik planlar\u0131n\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irmek zorunda kald\u0131. B\u00f6lgedeki ticaret yollar\u0131nda ya\u015fanan aksakl\u0131klar uluslararas\u0131 \u015firketleri de zor durumda b\u0131rakt\u0131. Bu nedenle yap\u0131lacak anla\u015fman\u0131n sadece iki \u00fclke aras\u0131ndaki ili\u015fkileri de\u011fil, b\u00f6lgesel dengeleri de etkileyece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. \u00d6zellikle K\u00f6rfez \u00fclkeleri, Irak, Suriye ve L\u00fcbnan gibi \u00fclkelerde yeni d\u00f6nemin nas\u0131l \u015fekillenece\u011fi yak\u0131ndan izleniyor. Baz\u0131 uzmanlar, anla\u015fman\u0131n b\u00f6lgesel gerilimi azaltabilece\u011fini ve ekonomik i\u015f birliklerinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7abilece\u011fini savunuyor. Di\u011fer uzmanlar ise taraflar aras\u0131ndaki derin g\u00fcvensizlik nedeniyle s\u00fcrecin kolay olmayaca\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor. Ekonomik a\u00e7\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise anla\u015fman\u0131n en h\u0131zl\u0131 etkisinin enerji piyasalar\u0131nda g\u00f6r\u00fclmesi bekleniyor. Sava\u015f\u0131n sona ermesiyle birlikte petrol fiyatlar\u0131nda ya\u015fanan dalgalanmalar\u0131n azalabilece\u011fi ifade ediliyor. Bu durum enerji ithalat\u00e7\u0131s\u0131 \u00fclkeler i\u00e7in olumlu bir geli\u015fme olarak de\u011ferlendiriliyor. T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan da geli\u015fmeler b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. T\u00fcrkiye, hem enerji ihtiyac\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131n\u0131 d\u0131\u015far\u0131dan kar\u015f\u0131layan hem de Orta Do\u011fu\u2019daki geli\u015fmelerden do\u011frudan etkilenen bir \u00fclke konumunda bulunuyor. B\u00f6lgede istikrar\u0131n sa\u011flanmas\u0131, ticaret yollar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k kalmas\u0131 ve enerji fiyatlar\u0131n\u0131n dengelenmesi T\u00fcrkiye ekonomisine olumlu katk\u0131lar sa\u011flayabilir. Ancak uzmanlar, anla\u015fman\u0131n imzalanmas\u0131n\u0131n tek ba\u015f\u0131na kal\u0131c\u0131 bar\u0131\u015f anlam\u0131na gelmedi\u011fini vurguluyor. As\u0131l \u00f6nemli olan noktan\u0131n anla\u015fman\u0131n uygulanma s\u00fcreci oldu\u011fu belirtiliyor. Taraflar\u0131n verdikleri s\u00f6zleri yerine getirip getirmeyece\u011fi, uluslararas\u0131 denetim mekanizmalar\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fleyece\u011fi ve b\u00f6lgesel akt\u00f6rlerin s\u00fcrece nas\u0131l yakla\u015faca\u011f\u0131 \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde belirleyici olacak. D\u00fcnya \u015fimdi g\u00f6z\u00fcn\u00fc \u0130svi\u00e7re\u2019de yap\u0131lmas\u0131 beklenen imza t\u00f6renine \u00e7evirmi\u015f durumda. E\u011fer taraflar anla\u015fmay\u0131 ba\u015far\u0131yla hayata ge\u00e7irebilirse, uzun y\u0131llard\u0131r s\u00fcren gerginlikte yeni bir sayfa a\u00e7\u0131labilir. Ancak belirsizliklerin devam etti\u011fi ve bir\u00e7ok kritik konunun hen\u00fcz netlik kazanmad\u0131\u011f\u0131 da…<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[26,267],"tags":[],"class_list":["post-4946","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kose-yazarlari","category-zafer-ozcivan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4946","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4946"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4946\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4947,"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4946\/revisions\/4947"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4946"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4946"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.sektorturk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4946"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}